O pomoc materialną mogą ubiegać się studenci PWSOŚ niezależnie od formy studiów (stacjonarne, niestacjonarne) oraz wieku.

W ramach pomocy materialnej student może ubiegać się o następujące świadczenia:

Wymienione wyżej stypendia i zapomogi dla studentów zwolnione są z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. I pkt 40 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity – Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 174, z póżn. Zm.).

Stypendia przyznawane są na semestr lub rok akademicki, z wyjątkiem stypendium ministra za osiągnięcia w nauce i stypendium ministra za wybitne osiągnięcia sportowe, które są przyznawane na rok akademicki, chyba ze ostatni rok studiów, zgodnie z planem studiów trwa jeden semestr. Świadczenia powyższe student może otrzymywać w danym roku akademickim przez okres do 10 miesięcy i wypłacane są co miesiąc. Nie dotyczy to zapomogi, która jest świadczeniem jednorazowym i może być przyznana studentowi dwa razy w roku akademickim.

Student, który ukończył studia przed terminem określonym w planie studiów lub został skreślony z listy studentów w trakcie roku akademickiego traci prawo do otrzymania stypendiów. Wyjątek stanowi stypendium ministra za osiągnięcia w nauce oraz stypendium ministra za wybitne osiągnięcia sportowe.

Głównym źródłem finansowania pomocy materialnej dla studentów jest budżet państwa. Uczelnie otrzymują na ten cel dotacje (odrębnie na każdy rok kalendarzowy), której podziału dokonuje rektor w porozumieniu z uczelnianym organem samorządu studenckiego, Stypendia i zapomogi, również te przyznawane przez ministra, wypłacane są przez uczelnie.

Stypendium socjalne, stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych, stypendium na wyżywienie, stypendium mieszkaniowe oraz zapomogę student może otrzymywać przez cały okres studiów, również na pierwszym roku studiów. Natomiast stypendium za wyniki w nauce lub sporcie oraz stypendia ministra student może otrzymywać począwszy od drugiego roku studiów, z wyjątkiem przypadku studiowania na pierwszym roku uzupełniających studiów magisterskich. Wówczas student może otrzymać powyższe stypendia już na pierwszym roku tych studiów, jeżeli rozpoczął je w ciągu roku od ukończenia studiów zawodowych. Stypendia przyznawane i wypłacane są przez nową uczelnię.

Stypendium socjalne, stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych, stypendium za wyniki w nauce lub sporcie, stypendium na wyżywienie, stypendium mieszkaniowe zapomoga przyznawane są w uczelniach przez jednoosobowe organy uczelni (dziekana, rektora) lub na wniosek uczelnianego organu samorządu studenckiego - przez studenckie komisje stypendialne. Od decyzji podjętych w sprawie przyznania bądź odmowy przyznanie stypendium lub zapomogi, student ma prawo złożyć odwołanie do rektora, bądź odwoławczej komisji stypendialnej w terminie 14 dni od otrzymania decyzji. Decyzja podjęta w postępowaniu odwoławczym może być przez studenta zaskarżona do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego - zgodnie z art. 207 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym.

Jeżeli chodzi o stypendia ministerialne przyznawane są one przez właściwego ministra. Student może otrzymywać jednocześnie kilka świadczeń pomocy materialnej np. stypendium socjalne jednocześnie ze stypendium za wyniki w nauce lub sporcie i stypendium specjalnym dla osób niepełnosprawnych. Wyjątek stanowią. Stypendium za wyniki w nauce lub sporcie oraz stypendium ministra za osiągnięcia w nauce i stypendium ministra za wybitne osiągnięcia sportowe - student, który otrzymuje stypendium ministra nie może otrzymać stypendium za wyniki w nauce lub sporcie, przyznawanego w uczelni, a ponadto student, który otrzymał stypendium przyznawane na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 18 stycznia 1996 r. o kulturze fizycznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 81, poz. 889, z późn. zm.) nie może otrzymywać jednocześnie stypendium za wyniki w sporcie albo stypendium ministra za wybitne osiągnięcia sportowe.

Student studiujący równocześnie na kilku kierunkach studiów może w danym roku akademickim otrzymać stypendium socjalne, stypendium na wyżywienie, stypendium mieszkaniowe, stypendium za wyniki w sporcie oraz stypendium ministra tylko na jednym kierunku. Student ma prawo wyboru kierunku na dowolnej uczelni, na którym będzie otrzymywał dane stypendium, przy czym nie musi to być kierunek rozpoczęty jako pierwszy. Możliwe jest również otrzymywanie w/w stypendiów w każdym roku akademickim na innym kierunku. Natomiast stypendium za wyniki w nauce oraz stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych student może otrzymywać na każdym kierunku (art. 184 ust. 4 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym).

Zasady funkcjonowania pomocy materialnej dla studentów określają następujące akty prawne:

Stypendium socjalne przyznawane jest studentowi znajdującemu się w trudnej sytuacji materialnej na Jego wniosek złożony w uczelni. Wysokość dochodu uprawniającego studenta do ubiegania się o to świadczenie ustala rektor w porozumieniu z uczelnianym organem samorządu studenckiego z tym, że ustalona wysokość dochodu na osobę w rodzinie studenta nie może być niższa niż 351 zł i nie wyższa niż 602 zł netto. Oznacza to, iż każdy student ubiegający się o przyznanie stypendium socjalnego, którego miesięczny dochód netto na osobę w rodzinie nie przekracza 351 zł ma prawo do otrzymania takiego stypendium. Ponadto należy zaznaczyć, iż nawet w szczególnych przypadkach uczelnia nie maże przyznać stypendium socjalnego osobie, której miesięczny dochód netto na osobę  w rodzinie przekracza 602 zł. Sytuację materialną studenta, tj. miesięczną wysokość dochodu przypadającą na osobę w rodzinie studenta ustala się na zasadach określonych w ustawie z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity - Dz. U. z 2006 Nr 139 poz. 992). Art. 3 pkt 1 tej ustawy wymienia dochody brane pod uwagę przy ustalaniu sytuacji materialnej. Przy ustalaniu sytuacji materialnej studenta przy przyznawaniu stypendium socjalnego nie bierze się pod uwagę świadczeń rodzinnych (tj. zasiłek rodzinny, dodatki do zasiłku rodzinnego, świadczenia opiekuńcze, w tym zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne), świadczenia z pomocy społecznej (tj. zasiłki stałe, okresowe, celowe itp.). Ponadto do dochodu nie wlicza się: stypendiów i zapomóg dla studentów przyznawanych na podstawie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym (art 173), świadczeń otrzymywanych na postawie Działania Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego „Wyrównywanie szans edukacyjnych poprzez programy stypendialne” (tzw. Stypendia unijne dla uczniów i studentów), świadczeń pomocy materialnej dla uczniów otrzymywanych na podstawie ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( Dz. U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329, z późn. zm.), kwot alimentów płaconych przez członków rodziny na rzecz innych osób.

Dochód osób utrzymujących się z gospodarstwa rolnego ustala się stosownie do art. 179 ust. 7 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym - na podstawie użytków rolnych w hektarach przeliczonych i wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego ogłaszanego w każdym roku przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego - dochód za rok 2008 wynosił 2.056 zł rocznie.

Przy ustalaniu wysokości dochodu uprawniającej studenta do ubiegania się o stypendium socjalne uwzględnia się dochody osiągane przez:

Jest to katalog wyczerpujący wskazany w ustawie, w związku z powyższym uczelnia nawet w wyjątkowym przypadkach nie może uwzględnić innych osób przy badaniu sytuacji materialnej studenta (np.: babci lub dziadka studenta, dalszych krewnych, rodziców małżonka studenta).

W przypadku, gdy student spełnia wskazane w ustawie (art. 179 ust. 6) warunki do uznania go za samodzielnego finansowo, nie bierze się pod uwagę dochodów osób wymienionych w pkt.3 przy ustalaniu jego sytuacji materialnej, a jedynie dochody własne studenta, jego małżonka i dzieci.

Wg definicji zawartej w ustawie student jest samodzielny finansowo, jeżeli on lub jego małżonek spełnia łącznie następujące warunki:

Stypendium za wyniki w nauce lub sporcie jest przyznawane na wniosek studenta złożony w uczelni albo bez konieczności składania wniosku, w zależności od rozwiązania przyjętego w uczelni (w PWSOŚ nie ma obowiązku składania wniosku). Prawo do jego otrzymania ma student, który uzyskał za rok studiów:

Student, który osiąga jednocześnie dobre wyniki w nauce i w sporcie, może otrzymać jedno świadczenie - stypendium za wyniki w nauce i sporcie.

Stypendia naukowe są wyliczane przez Dziekanat i przysługują studentom, którzy w ostatnim roku studiów uzyskali średnią ocen nie niższą niż 4,30 oraz uzyskali bezwarunkową rejestrację na kolejny semestr.

Stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych może otrzymać student  z tytułu niepełnosprawności potwierdzonej orzeczeniem właściwego organu. Świadczenie to przyznawane jest na wniosek studenta złożony w uczelni. Ubiegając się o to świadczenie należy przedłożyć w uczelni orzeczenie o stopniu niepełnosprawności lub orzeczenie traktowane na równi z tym orzeczeniem.

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, z późn. zm.) uznaje równoważność orzeczeń wydanych przez zespoły orzekające i lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także orzeczenie o zaliczeniu do jednej z grup inwalidów oraz o stałej albo długotrwałej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym wydanych przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed dniem 1 stycznia 1998r. jeżeli nie utraciły ważności.

Stypendium ministra za osiągnięcia w nauce może otrzymać student, który spełnia łącznie następujące warunki:

Wniosek o przyznanie stypendium ministra za osiągnięcia w nauce rektor przekazuje właściwemu ministrowi w terminie do dnia 31 lipca. W przypadku studenta, który zaliczył rok studiów sesji jesiennej, ile możliwość taką przewiduje plan studiów oraz w przypadku studenta pierwszego roku studiów drugiego stopnia (magisterskie), które rozpoczął w ciągu roku od ukończenia studiów pierwszego stopnia (zawodowe) rektor przekazuje właściwemu ministrowi do dnia 15 października.

Wypłaty stypendium dokonuje uczelnia ze środków przekazywanych na ten cel przez właściwego ministra. Miesięczna kwota stypendium nie może przekroczyć kwoty 1700 złotych. Stypendium ministra za wybitne osiągnięcia sportowe może otrzymać student, który spełnia łącznie następujące warunki:

Wniosek o przyznanie stypendium ministra za osiągnięcia sportowe rektor przekazuje właściwemu ministrowi w terminie do dnia 31 lipca. W przypadku studenta, który zaliczył rok studiów sesji jesiennej, ile możliwość taką przewiduje plan studiów oraz w przypadku studenta pierwszego roku studiów drugiego stopnia, które rozpoczął w ciągu roku od ukończenia studiów pierwszego stopnia rektor przekazuje właściwemu ministrowi do dnia 15 października. Wypłaty stypendium dokonuje uczelnia ze środków przekazywanych na ten cel przez właściwego ministra. Miesięczna kwota stypendium nie może przekroczyć kwoty 1700 złotych.

Stypendium na wyżywienie jest przyznawane studentowi znajdującemu się w trudnej sytuacji materialnej na jego wniosek złożony w uczelni. Sytuacje materialną rodziny studenta ustala się na zasadach obowiązujących przy przyznawaniu stypendium socjalnego (art. 179).
Stypendium mieszkaniowe jest przyznawane studentowi studiów stacjonarnych znajdującemu się w trudnej sytuacji materialnej z tytułu zamieszkania w domu studenckim lub w obiekcie innym niż dom studencki, jeżeli codzienny dojazd z miejsca stałego zamieszkania do uczelni uniemożliwiałoby lub w znacznym stopniu utrudniało studiowanie. Student studiów stacjonarnych, który spełnia powyższe kryteria może otrzymywać to stypendium również z tytułu zamieszkania z niepracującym małżonkiem lub dzieckiem w domu studenckim lub w innym obiekcie. Stypendium jest przyznawane na wniosek studenta złożony w uczelni. Sytuację materialną rodziny studenta ustala się na zasadach obowiązujących przy przyznawaniu stypendium socjalnego (art. 179).

Zapomoga może być przyznana na wniosek studenta, który z przyczyn losowych znalazł się przejściowo w trudnej sytuacji materialne]. Świadczenie to nie przysługuje, jeśli trudna sytuacja materialna nie jest spowodowana zdarzeniem losowym, a jedynie trudną sytuacją materialne - w takim przypadku student może ubiegać się o stypendium socjalne. Zdarzeniem losowym może być np. śmierć lub ciężka choroba członka rodziny studenta, klęski żywiołowe (np. pożar, powódź) i in., na skutek, których student znalazł się w trudnej sytuacji materialnej. Zapomoga jest świadczeniem jednorazowym i może być przyznana studentowi dwa razy w roku akademickim.

Informacje opracowano na podstawie strony internetowej MEN